Towarzystwo Przyjaciół Mińska Mazowieckiego

ul. Okrzei 16, 05-300 Mińsk Mazowiecki

tel./fax: (0-25) 758-00-95

Strona WWW:   http://www.tpmm.org.pl

Dyżury członków Zarządu w poniedziałki w godz. 17.00-19.00. Sala wystawowa - zwiedzanie (okolicznościowych ekspozycji, w tym o dziejach miasta i okolic) w środy godz. 9.00-12.00 i czwartki 15.00-19.00 W sali wystawowej TPMM istnieje możliwość organizowania wystaw przez inne podmioty (osoby fizyczne i prawne).

Historia

Towarzystwo Przyjaciół Mińska Mazowieckiego jest jednym z najstarszych stowarzyszeń społeczno-kulturalnych nie tylko na terenie miasta i powiatu mińskiego, ale i na wschodnim Mazowszu. Do życia zostało powołane 6 maja 1962 r. a zarejestrowane w Warszawie w dniu 10 czerwca tego roku. Inicjatorami utworzenia Towarzystwa było grono miejscowych intelektualistów, głownie nauczycieli i urzędników.

Warto dodać, iż w historii miasta było to drugie stowarzyszenie o takim charakterze, gdyż już przed wojna w 1938 r. działało Towarzystwo Przyjaciół Mińska.

Potrzeba powstania TPMM wynikała z konieczności ożywienia zainteresowania mińszczan przede wszystkim przeszłością miasta i powiatu mińskiego, ale także współczesnością.

Od samego początku członkowie władz TPMM realizowali wiernie i z ofiarnością cele statutowe głównie w działalności: odczytowej, wystawienniczej, fotoreporterskiej, archiwalno-bibliotecznej (gromadzeniu pamiątek, dokumentów i fotografii oraz księgozbioru) i wydawniczej oraz organizując sesje popularnonaukowe, w szczególności na temat dziejów najnowszych, ochronę zabytków kultury i dziedzictwa narodowego, a także współdziałając w upamiętnieniu miejsc walki i męczeństwa narodu polskiego.

W latach sześćdziesiątych stworzono podstawy działalności i osiągnięto pierwsze sukcesy, jak np. zorganizowanie z władzami powiatu sesji popularnonaukowej z okazji 100 lecia wybuchu Powstania Styczniowego, z której materiały wydano drukiem.

Największą aktywność i sukces TPMM osiągnęło w latach siedemdziesiątych. Istotny na to wpływ miał 550 jubileusz miasta (w 1971 r.). TPMM było inicjatorem wielu przedsięwzięć, m.in. wspólnie z Mazowieckim Ośrodkiem Badań Naukowych im. Stanisława Herbsta zorganizowało pierwszą sesję historyczną na temat dziejów miasta. Jej pokłosiem była pierwsza i jedyna do dziś monografia miasta Dzieje Mińska Mazowieckiego 1421-1971.

W latach osiemdziesiątych w działalności nastąpił kryzys, który pod koniec tego dziesięciolecia pogłębił się do tego stopnia, że w 1991 r trzeba było reaktywować działalność stowarzyszenia. Inicjatorem tego przedsięwzięcia był burmistrz miasta Zbigniew Grzesiak. Większość powołanego latem 1991 r. Zarządu działa z małymi zmianami personalnymi do chwili obecnej. Wraz z reaktywowaniem Towarzystwa nastąpiły korzystne zmiany, przede wszystkim wsparcie materialne TPMM ze strony mińskich władz samorządowych. To pozwoliło rozwinąć działalność, m.in. edytorską, wystawienniczą i archiwalną związano z gromadzeniem dokumentów i innych pamiątek z dziejów przeszłych i współczesnych oraz podejmowanie innych działań związanych np. z wyjaśnianiem "białych plam" z dziejów miasta i okolic.

W 30-lecie działalności, w 1992 r. rozpoczęto wydawanie Rocznika Mińskomazowieckiego - dotychczas jedynego wydawnictwa przedstawiające historię i teraźniejszość mińskiej "małej ojczyzny". Do 2003 r. ukazało się 10 zeszytów. TPMM wydało lub wsparło finansowo publikacje opowiadań znanego prozaika i literata Tadeusza Chróścielewskiego oraz miejscowego poetę Krzysztofa Szczypiorskiego. W 2000 r. wydano pierwszy album o mieście Mińsk Mazowiecki na dawnej pocztówce.

Wydawnictwa TPMM są ważnym miejscem upowszechniania dorobku Towarzystwa i promocji miasta i regionu. Są one dostępne poza Mińskiem, gdyż TPMM rozsyła je do najważniejszych bibliotek w kraju, w tym do Biblioteki Narodowej i Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie.

Każdego roku TPMM jest organizatorem kilku wystaw okolicznościowych. Szczególną aktywność przejawia podczas Dni Mińska organizowanych w okolicach 29 maja każdego roku na pamiątkę nadania praw miejskich w 1421 r. przez księcia mazowieckiego Janusza I.

W ostatnim czasie wymienić należy odnotować zaangażowanie TPMM w organizowanie dwóch sesji popularnonaukowych z okazji 80 rocznicy Bitwy Warszawskiej (wspólnie z Mazowieckim Towarzystw Kultury i Mazowieckim Ośrodkiem Badań Naukowych im. Stanisława Herbsta oraz sesję AK-wską, wspólnie ze Światowym Związkiem Żołnierzy AK.

Podjęto współpracę z organizacjami pozarządowymi, w tym z kombatantami i młodzieżą szkolną, m.in. fundowano tablice pamiątkowe i zorganizowano edycje konkursów historycznych Czy znasz swoje miasto. Na uwagę zasługuje rozwijająca się współpraca z Mazowieckim Towarzystwem Kultury.

W ostatnim okresie nastąpił radykalny wzrost zbioru bibliotecznego - liczącego ponad 1700 woluminów, a zbiory archiwalne wzrosły kilkunastokrotnie. Jest to bogata baza dla podejmowanych prac badawczych i publicystycznych.

Prężna działalność TPMM, tak dobrze widoczna w ciągu ostatniej dekady spowodowała, iż stało się ono istotną placówką w krajobrazie kulturowym miasta i powiatu mińskiego.

Organizacja

TPMM działa na podstawie Statutu zatwierdzonego w dniu 4 kwietnia 1979 r. przez Wydział Spraw Wewnętrznych Urzędu Wojewódzkiego w Siedlcach, a znowelizowanego trzykrotnie, w 1992, 1999 i 2003 r.

Podstawowym celem i zadaniem TPMM jest w szczególności:

• szerzenie wśród społeczeństwa znajomości historii miasta i powiatu mińskiego (znanego w I połowie XIX w. jako stanisławowskiego, a po powstaniu styczniowym, od 1868 r. jako nowomińskiego),
• budzenia zamiłowania do lokalnej tradycji,
• poszanowania do pamiątek i zabytków przeszłości,
• oraz podejmowanie wszelkich działań zmierzających do rozwoju kulturalnego i oświatowego mieszkańców miasta i okolic.

Członkowie Towarzystwa dzielą się na: zwyczajnych, wspierających i honorowych

• Członkiem zwyczajnym może być każdy pełnoletni obywatel RP
• Członkiem wspierającym, może być każda osoba fizyczna lub prawna, organizacja albo instytucja, która zamierza popierać działalność TPMM i zadeklaruje składkę lub inną formę poparcia
• Godność członka honorowego nadaje na wniosek Zarządu Walne Zgromadzenie, osobom zasłużonym dla Towarzystwa.

Władzami Towarzystwa są:

• Walne Zgromadzenie członków
• Zarząd
• Komisja Rewizyjna

Kadencja władz Towarzystwa trwa 4 lata.
Obecny Zarząd TPMM XII kadencji został wybrany 22 maja 2004 r. i przedstawia się następująco:

• Janusz Kuligowski - prezes
• Tomasz Adamczak - wiceprezes
• Lilla Kłos - wiceprezes
• Marek Nowicki - sekretarz
• Leontyna Sprzątczak - skarbnik

Członkowie:

• Elżbieta Janke
• Stanisław Ciszkowski
• Piotr Nowicki
• Grzegorz Sosnowski

Komisja Rewizyjna funkcjonuje w składzie:

• Krzysztof Szczypiorski
• Jerzy Anuszewski
• Henryk Szymański

Od 2002 r. TPMM posiada swój sztandar, ufundowany z okazji 40-lecia istnienia. Z okazji tego jubileuszu wydano również "Rocznik" z. 9, jednodniówkę i wybito medal pamiątkowy.

Publikacje Towarzystwa Przyjaciół Mińska Mazowieckiego:

• MATERIAŁY SESJI POPULARNONAUKOWEJ z okazji 100. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego i 20. rocznicy PRL, Mińsk Mazowiecki 1964. - 81 s.
• KRONIKA DZIAŁALNOŚCI TOWARZYSTWA PRZYJACIÓŁ MIŃSKA MAZOWIECKIEGO 1961-1983, Mińsk Mazowiecki 1985 (oprac. Sadomska Leokadia). - 19 s.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 1, Mińsk Mazowiecki 1992-1993 (wszystkie dotychczasowe zeszyty pod red. Kuligowskiego Janusza i Szczypiorskiego Krzysztofa), - 56 s.; Roczniki zawierają artykuły upowszechniające historię, tradycję, kulturę oraz czasy współczesne miasta i powiatu mińskiego. Publikowane są również biogramy zasłużonych osób.
• CHRÓŚCIELEWSKI Tadeusz, HISTORYIA PRAWDZIWA o tym jak król Zygmunt Waza wraz z królową Konstancja pamięć wiernego syna Rzeczypospolitej podkanclerza de Minsko Mińskiego w jego rodzinnym mieście uroczyście uczcili, Mińsk Mazowiecki [1993] - 20 s.
• KORDACZUK Sławomir, KULIGOWSKI Janusz, MIŃSK W POCZTÓWCE (katalog wystawy), Pałac w Mińsku Mazowieckim 28.05. - 11.06.1993 - 13 s. nlb.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 2, Mińsk Mazowiecki 1994 - 253 s.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 3, Mińsk Mazowiecki 1995-1996 - 271s.
• CHRÓŚCIELEWSKI Tadeusz, Dwa opowiadania, Mińsk Mazowiecki, 1997 - 95 s. (Poeta generał Franciszek Dzierżykraj Morawski jego czyny, jego smutki i w Mińsku zenit twórczy, Generał Haller i pani gospodyni od pana Dolińskiego) - publikacja wydano z okazji 35 - lecia TPMM.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 4, cz. I i II, Mińsk Mazowiecki 1997-1998 - 395 s.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 5, Mińsk Mazowiecki 1999 - 194 s.
• SZCZYPIORSKI Krzysztof, WIZERUNEK, Mińsk Mazowiecki 1999, - 65 s.; Tomik poetycki - wiersze
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 6 (wydanie specjalne z okazji 80. Rocznicy Bitwy Warszawskiej, Mińsk Mazowiecki 2000 - 85 s.
• SZCZYPIORSKI Krzysztof, SMUTNO MI, Mińsk Mazowiecki 2000 - 56 s.; Tomik poetycki - wiersze
• KULIGOWSKI Janusz, DZIENIO Mariusz , MIŃSK MAZOWIECKI na dawnej pocztówce, Mińsk Mazowiecki 2000 - 88 s.: fot.; Wydawnictwo albumowe prezentujący zbiór dawnych mińskich pocztówek.
• SZCZYPIORSKI Krzysztof, STOJĘ NAD SREBNĄ, Wybór wierszy ze wstępem W. Smaszcza, Mińsk Mazowiecki 2001 - 62 s.; Wydano z okazji 580 rocznicy lokacji miasta Mińska Maz.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 7, (wydanie specjalne z okazji 80. Rocznicy Bitwy Warszawskiej, Mińsk Mazowiecki 2001 - 168 s.; fot.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 8, 580. Lat miasta Mińska Mazowieckiego. Mińsk Mazowiecki 2001 - 306 s.
• MIŃSK MAZOWIECKI - POCZTÓWKI. Pierwsza edycja 8 pocztówek z widokami miasta Mińska Mazowieckiego wydanych z okazji 580 rocznicy lokacji miasta. Mińsk Maz. 2001.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 9, 50 lat Biblioteki Pedagogicznej w Mińsku Mazowieckim, 40 lat TPMM. Mińsk Mazowiecki 2002 - 216 s.
• 40 lat Towarzystwa Przyjaciół Mińska Mazowieckiego (1962-2002). Jednodniówka TPMM, Mińsk Mazowiecki, 10 czerwca 2002 r. - 11 s.: fot.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 10, znaczna część poświęcona dziejom Obwodu ZWZ/AK "Mewa-Jamnik-Kamień", dotąd niepublikowanych. Mińsk Mazowiecki 2003 - 218 s.
• ROCZNIK MIŃSKOMAZOWIECKI, zeszyt 11, Mińsk Mazowiecki 2003/2004 - 230 s.
• MIŃSK MAZOWIECKI - POCZTÓWKI. Dawny Mińsk Mazowiecki w grafice Marka Chabrowskiego. Edycja 10 pocztówek z okazji 60 rocznicy wyzwolenia miasta. Mińsk Mazowiecki 2004.

Jednym z podstawowych celów statutowych TPMM jest gromadzenie pamiątek związanych z dziejami miasta i powiatu mińskiego dla przyszłego muzeum miejskiego. Dlatego TPMM zainteresowane jest pozyskiwaniem wszelkich dokumentów archiwalnych, fotografii, druków okolicznościowych i różnych publikacji nie tylko w formie oryginalnej lecz i reprodukcji. Posiadaczy takich pamiątek prosimy o kontakt.

Oprac. red. J. Kuligowski

Źródło: Strona WWW Urzędu Miasta